Zou het niet fijn zijn dat je kind de keuken inloopt, net een bordje komkommer of blauwe bessen op heeft en vraagt of hij er nog wat van mag?
Gewoon omdat jouw kind dat lekker vindt, en het toevallig ook nog goed voor hem is?
Hoewel ik van veel ouders de reactie krijg: dat eet mijn kind echt niet! Heeft het niets te maken met geluk hebben met een kind dat alles lust. Het heeft vooral te maken met wat een kind van jongs af aan als normaal leert zien.
Smaak is geen vast gegeven. Kinderen worden geboren met een voorkeur voor zoet, dat is biologisch logisch want moedermelk is ook zoet. Maar wat daarna lekker wordt, wordt grotendeels gevormd door herhaling, omgeving en ervaring. De eerste jaren zijn daarin ontzettend belangrijk. Het brein van een jong kind is volop in ontwikkeling en legt voortdurend nieuwe verbindingen aan. Wat vaak terugkomt, wordt vertrouwd. Wat vertrouwd is, voelt veilig. En wat veilig voelt, noemen we al snel lekker.
Als groente, fruit, noten, eieren, yoghurt en pure smaken de standaard zijn in huis, dan wordt dát het referentiekader. Niet omdat je het elke dag uitlegt, maar omdat hun brein het zo opslaat. En dat betekent ook: als een kind iets een keer niet lust, wil dat nog niet zeggen dat hij het nooit zal lusten. Het betekent meestal gewoon dat zijn brein het nog niet goed genoeg kent. Onderzoek laat zien dat kinderen soms tien tot vijftien keer iets moeten proeven voordat het vertrouwd aanvoelt. Veel ouders stoppen al na twee of drie keer, terwijl juist die rustige herhaling zonder druk het verschil maakt.
Hoe je het aanbiedt, speelt minstens zo’n grote rol als wat je aanbiedt. Wanneer snoep het hoogtepunt van de dag is, krijgt het emotionele waarde. Wanneer fruit samen wordt gesneden, wanneer groente in vrolijke kleuren op tafel ligt, wanneer je samen proeft en ontdekt, dan krijgt gezond eten een positieve lading. Kinderen koppelen eten aan gevoel, aan sfeer, aan verbinding. Gezond eten hoeft dan geen plicht te zijn, het wordt een moment van samen doen en kiezen. Als jij het kader bepaalt en zij daarbinnen mogen kiezen, ontstaat er autonomie zonder strijd.
De echte winst zit niet in vandaag of morgen, maar in de lange termijn. Een kind dat van jongs af aan gewend is aan pure smaken ontwikkelt een andere smaakdrempel. Extreem zoete of sterk bewerkte producten voelen dan sneller als te veel. Niet omdat jij het verbiedt, maar omdat hun smaak zich anders heeft ontwikkeld. Zo zorg je ervoor dat hun interne kompas beter is afgestemd op wat voedt.
Dit gaat niet over nooit meer taart of andere zoetigheid of chips. Het gaat over wat normaal is in huis. Wat dagelijks is. Wat vanzelfsprekend is. Snoep mag bestaan, maar het hoeft geen basis te zijn. De basis mag voedend zijn, kleurrijk en echt. Alles daarbuiten is extra.
Wat jij vandaag doet, wordt hun normaal. Door gezonde keuzes zichtbaar en bereikbaar te maken, door zelf te laten zien dat je ervan geniet, en door zonder druk te blijven herhalen, bouw je stap voor stap aan een smaakpatroon dat hen de rest van hun leven kan helpen.
